ΜΑΝΟΣ ΞΥΔΟΥΣ, ΒΑΣΊΛΗΣ ΚΑΡΡΑΣ

ΑΣΤΗΝ ΝΑ ΛΕΕΙ
Στίχοι: Μάνος Ξυδούς
Μουσική: Μάνος Ξυδούς
Ερμηνεία: Βασίλης Καρράς
Vinyl, LP, Album ” Ο ήλιος του χειμώνα με μελαγχολεί…”

ΕΡΜΗΝΕΙΑ: ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΑΡΡΑΣ
Official Videoclip

ΕΡΜΗΝΕΙΑ: ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΑΡΡΑΣ, ΕΛΕΝΑ ΠΑΠΑΡΙΖΟΥ

Mad VMA 2019 videoclip

ΣΤΙΧΟΙ: ΜΑΝΟΣ ΞΥΔΟΥΣ

ΑΣΤΗΝ ΝΑ ΛΕΕΙ
Σου είπε έτσι πρέπει, γεια χαρά
Εσύ δακρύζεις
Σου είπε πως επέρασε πολλά
Θέλει να φύγει
Δεν έμαθε ποτέ της ν’ αγαπά
και είναι μόνη
Δεν έμαθε ποτέ της να πονά
και σε πληγώνει

Άσ’ την να λέει, άσ’ την να λέει
εκείνη μόνο ξέρει, και μέσα της θα κλαίει

Άσ’ την να λέει
Άσ’ την να λέει
Άσ’ την να λέει

Κι αν έφυγε και πήγε μακριά
Αυτή θα χάσει
Σου ράγισε για λίγο την καρδιά
Θα σου περάσει

Δεν έμαθε ποτέ της ν’ αγαπά
και είναι μόνη
Δεν έμαθε ποτέ της να πονά
και σε πληγώνει

ΠΥΞ ΛΑΞ: ΤΟ ΞΕΚΙΝΗΜΑ & Ο ΜΑΝΟΣ ΞΥΔΟΥΣ
Ο Φίλιππος Πλιάτσικας περιγράφει τα γεγονότα: «H επαφή μου με τη μουσική μού άλλαξε τη ζωή. Όταν γνωρίσαμε τον Μάνο Ξυδούς αλλάξαν όλα και για μένα και για τον Μπάμπη (Στόκας), γιατί ήταν και στέλεχος δισκογραφικής εταιρείας εκτός από καλλιτέχνης. Είχε βγάλει πιο πριν το «Sandrina» με τους Dreamer and the Full Moon, με το οποίο είχε γίνει χαμός και κρυβόταν για να μη μάθουν ποιος είναι. Εκείνη την περίοδο γνωριστήκαμε και κάναμε μαζί μουσική. Ο Μάνος μας έμαθε πράγματα, είδαμε πώς είναι ο χώρος γιατί ήμασταν «ψάρια» τότε, δεν ξέραμε τι μας γίνεται.
Είναι ένα θολό σημείο το πότε ακριβώς ξεκίνησαν οι Πυξ Λαξ στη δισκογραφία. Δεν θυμάμαι αν το πρώτο single μας κυκλοφόρησε στο τέλος του ’89 ή στις αρχές του ’90, δεν το έχω καν αυτό το single. Τον Μάιο του ’90 βγήκε η πρώτη ολοκληρωμένη δισκογραφική δουλειά μας, που λεγόταν «Τι άλλο να πεις πιο απλά», εκεί ξεκίνησε και όλη η ιστορία. Ο Μάνος πάντα μας έλεγε «πρέπει να αντέξετε κάποια χρόνια πείνας, αν θέλετε να ασχοληθείτε με τη μουσική». Αποδείχτηκε ότι αντέχαμε, γιατί για αρκετά χρόνια δεν μπορούσαμε να ζήσουμε απ’ τη μουσική, η κατάσταση ήταν πολύ δύσκολη. Ο πρώτος δίσκος μάς έκανε κάπως γνωστούς, ο δεύτερος, που είχε μέσα το «Πούλα με», που αυτήν τη στιγμή είναι από τα πιο δυνατά κομμάτια των Πυξ Λαξ, δεν είχε κάνει τίποτα. Εκεί, λοιπόν, είχαμε σκεφτεί να τα παρατήσουμε· εγώ άνοιξα πιτσαρία με τον αδελφό μου, ο Μπάμπης σκεφτόταν να μετοικήσει, έψαχνε δουλειά εκτός Ελλάδας. Ο Μάνος εξακολουθούσε να μας πιστεύει και έκανε μια συμφωνία με τον Μπουρμά, που τότε ήταν διευθυντής της Minos-EMI, να μας δοθεί άλλη μια ευκαιρία, γιατί ήταν έτοιμοι να μας δώσουν απαλλακτικό, ένα χαρτί που σε απαλλάσσει από το συμβόλαιο. Μας έδωσαν πολύ χαμηλό budget, αλλά ο συγχωρεμένος ο Ρόμπερτ Ουίλιαμς δέχτηκε να μας βοηθήσει. Είχε ένα στούντιο στην Αγία Παρασκευή και με αυτά τα λίγα λεφτά μάς έδωσε όσες ώρες χρειαζόμασταν για να ηχογραφήσουμε. Βοήθησε και ο Άκης ο Δαούτης, συχωρεμένος κι αυτός, φίλος του Keith Richards ο οποίος μόλις είχε έρθει από την Αμερική και μας έλεγε τις ιδέες του σε πολλά κομμάτια. Έτσι κάναμε το «Ο ήλιος του χειμώνα με μελαγχολεί» το ’93 και το «Για τους πρίγκιπες της δυτικής όχθης» το ’94. Αυτοί οι δύο δίσκοι απογειώθηκαν και μαζί τους απογειώθηκε και η μπάντα, πούλησαν πάρα πολύ. Είχαμε έναν πλατινένιο δίσκο με τους «Πρίγκιπες», και τότε κάπως κλείδωσε η επιτυχία».

Vinyl, LP, Album ” Ο ήλιος του χειμώνα με μελαγχολεί…”

ΑΣΤΗ ΝΑ ΛΕΕΙ: Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΤΡΑΓΟΥΔΙΟΥ
Ένα τραγούδι που παραλίγο να μην το ακούσουμε καθώς ακόμα και ο Βασίλης Καρράς δίσταζε να συνεργαστεί με το ροκ συγκρότημα Πυξ Λαξ. Η παρουσία του Βασίλη Καρρά στην ιστορία της ελληνικής λαϊκής μουσικής αφήνει το στίγμα της με τραγούδια που τα ερμηνεύει με την χαρακτηριστική μπάσα φωνή του που ξεχώριζε από κάθε άλλη. Ένα από αυτά τα τραγούδια είναι αδιαμφισβήτητα το «Άστη να λέει», το οποίο είπε σε μια από τις πιο ανορθόδοξες συνεργασίες του με τους Πυξ Λαξ. Η ιστορία πίσω από την δημιουργία του τραγουδιού αυτού έχει το ίδιο ενδιαφέρον όσο και το ίδιο το κομμάτι.
Η ιστορία ξεκινά το 1993: Οι Πυξ Λαξ, που είχαν δημιουργηθεί τρία χρόνια πριν, έχουν κάνει ήδη τα πρώτα τους βήματα με τα άλμπουμ τους «Τι άλλο να πεις πιο απλά» και το «Ζόρικοι Καιροί». Ο Μπάμπης Στόκας και ο Φίλιππος Πλιάτσικας είχαν αρχίσει την συνεργασία τους με τον Μάνο Ξυδούς και είχαν ήδη τις πρώτες τους επιτυχίες. Ο Μάνος Ξυδούς έχει έτοιμο ένα νέο τραγούδι για το άλμπουμ που ετοίμαζαν, τον «Ο Ήλιος Του Χειμώνα Με Μελαγχολεί». Ήταν το «Άστη να λέει», ωστόσο το συγκρότημα ήθελε να βρει μια λαϊκή φωνή να ερμηνεύσει το τραγούδι αντί για τους ίδιους. Όταν ο Ξυδούς είχε αρχίσει να γράφει το τραγούδι πριν από χρόνια, σκεφτόταν ότι η φωνή αυτή θα έπρεπε να είναι ο Στράτος Διονυσίου θεωρώντας ότι με τη βαριά φωνή του θα έκανε ένα γενναίο άνοιγμα προς την νεολαία. Όμως, πριν προλάβουν να προτείνουν κάτι τέτοιο ο Διονυσίου έφυγε από τη ζωή. Όπως έχει πει ο Πλιάτσικας σε μια συνέντευξή τους κάποια στιγμή άκουσαν τον Βασίλη Καρρά και κατάλαβαν ότι επρόκειτο για μια αυθεντική λαϊκή φωνή και έναν αυθεντικό λαϊκό άνθρωπο, όπως αυτό που έψαχναν.

ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΠΛΙΑΤΣΙΚΑΣ: «Το 1993, τότε που κάναμε, συνεχίζαμε μάλλον να κάνουμε άλλες δουλειές, γιατί από τη μουσική δε μπορούσαμε να ζήσουμε…στον δίσκο μας ” Ο Ήλιος Του Χειμώνα Με Μελαγχολεί ” μας βοήθησε, κατά τη γνώμη μας ένας πραγματικά μεγάλος λαϊκός τραγουδιστής, ο κύριος Βασίλης Καρράς».
«…και ο Βασίλης άκουσε το τραγούδι για πρώτη φορά παιγμένο έτσι ροκ και αντέδρασε, τσίνισε. ‘Δεν το λέω εγώ αυτό, δεν μου πάει’ είπε»,
«…βασικό ρόλο για να πειστεί τελικά ο Βασίλης Καρράς έπαιξε ο παραγωγός Αχιλλέας Θεοφίλου, ο οποίος πήρε τον τραγουδιστή – από το χέρι – για να πάει στο στούντιο».

ΜΑΝΟΣ ΞΥΔΟΥΣ: «Εμείς τότε είχαμε κάνει αυτό το τραγούδι με το συγκρότημα και θέλαμε κάποιο λαϊκό τραγουδιστή. Είχαμε στο μυαλό μας τον Βασίλη Καρρά αλλά ήταν δύσκολο να τον πλησιάσουμε. Μεσολάβησε ο Αχιλλέας Θεοφίλου σε αυτόν οφείλεται η παραγωγή του τραγουδιού που το βρήκε καλή ιδέα. Θέλω να πω κάτι που έζησα όσον αφορά στον άνθρωπο. Αν κάποιος γεμίζει ένα μαγαζί, δε λέει τίποτα. Όταν κυκλοφόρησε ο δίσκος ο Βασίλης Καρράς εμφανιζόταν σ’ ένα μαγαζί στη Θεσσαλονίκη. Ένα βράδυ στο καμαρίνι έτυχα μάρτυρας μιας σκηνής που αν και έχουν περάσει τόσα χρόνια τη θυμάμαι πολύ έντονα. Ήρθαν τρία άτομα από τον σύλλογο παιδιών της Βέροιας με προβλήματα για να μιλήσουν για μια συναυλία που θα συγκέντρωναν χρήματα. Τους άκουσε και στο τέλος τους ρώτησε με πόσα χρήματα θα ήταν ευχαριστημένοι από τα έσοδα της συναυλίας. Τα παιδιά θα ήταν ικανοποιημένα με 300.000 δραχμές. Τότε εκείνος φωνάζει τον συνεργάτη του, τον Λέλεκα, και του λέει «κόψε ένα χαρτί». Όταν λέμε «ένα χαρτί» εννοούμε ένα εκατομμύριο. Έδωσε την επιταγή στο ένα παιδί και είπε «αν μάθει κανείς τίποτα θα σου κόψω το λαρύγγι». Από εκεί και πέρα δεν μπορεί να μου πει κανείς τίποτα για τον Βασίλη Καρρά…”
ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΑΡΡΑΣ: «Ήμουν στον διάδρομο της Μίνως και συναντιέμαι με τον συγχωρεμένο τον Μάνο τον Ξυδούς και μου λέει έχουμε γράψει ένα τραγούδι. Του λέω ποιος; Μου λέει έχω κάνει ένα γκρουπάκι, Πυξ Λαξ λέγεται».
«….ο Μάνος Ξυδούς την έκανε τη δουλειά μαζί με τον Αχιλλέα Θεοφίλου γιατί οι παραγωγοί όταν είναι επαγγελματίες αληθινοί είναι πολύτιμοι…. Σήμερα κάποιοι που δεν ξέρουν να ξεχωρίσουν το λα μινόρε από το μι μινόρε, και που δεν έχουν καμιά γνώση για την ιστορία του τραγουδιού και τις λεπτομέρειές του, το παίζουν παραγωγοί»
«….περνάει κανένα εικοσαήμερο, με παίρνει τηλέφωνο ο Αχιλλέας (σημ. ο Θεοφίλου) και με ρωτάει ‘ωραίο το κομμάτι ρε κολασμένε;’. Του λέω ‘δεν μπορώ να το καταλάβω ρε Αχιλλέα, μήπως είναι πολύ προχωρημένο για μένα;’. Καλά μου λέει, ξανάκουσέ το καμιά φορά».
«…. ήταν ένα τραγούδι έξω απ’ τα νερά μου, για να το κάνω δικό μου. Το είχα δυο μήνες στα χέρια μου γραμμένο απ’ τα παιδιά με μια κιθάρα. Μισό τραγουδούσε ο Στόκας, μισό ο ψηλός (σημ. ο Πλιάτσικας)· όλοι μαζί. Το μελετούσα, λοιπόν, και η τελική εκδοχή ήταν εντυπωσιακή»

Κάπως έτσι ο Καρράς πείθεται. Ένα πρωί, αφού ο Καρράς τελείωσε την εμφάνισή του στο νυχτερινό κέντρο της Θεσσαλονίκης όπου εμφανιζόταν πήρε απευθείας το αεροπλάνο χωρίς να κοιμηθεί και ξενυχτισμένος έφτασε στο στούντιο στις 10 το πρωί για την ηχογράφηση. Όπως λέει ο Πλιάτσικας τους είχε βάλει ένα μοναδικό όρο, για να πει το τραγούδι: να τον περιμένει στο στούντιο ένα μπουκάλι ουίσκι Chivas. «Βέβαια όρος τέτοιος για εμάς, δεν χρειαζόταν να τον πει καθόλου!», λέει ο Πλιάτσικας. Είναι η εποχή που ο Καρράς αφήνει την εταιρεία Vasipap του Βασίλη Παπαδόπουλου (κορυφαία στα βορειοελλαδίτικα δισκογραφικά δρώμενα με την οποία έχει ήδη καταθέσει χρυσούς δίσκους) για τα μεγάλα σαλόνια της Minos του Μάκη Μάτσα. Δεκέμβρη του 1991 κυκλοφορεί το άλμπουμ Λέγε Ότι Θες και οι πωλήσεις ταξιδεύουν στις 100.000 αντίτυπα. Ακολουθεί τον Δεν Πάω Πουθενά με αντίστοιχη διαδρομή. Το Οκτώβρη του 1993 το Πως Τολμάς ξεπερνά το φράγμα των 100 χιλιάδων. Ο τραγουδιστής από πρώτη φίρμα της άνω από την Λάρισα επικράτειας χρίζεται πρώτο όνομα πανελλαδικής εμβέλειας. Λίγο νωρίτερα τον Ιούνιο της ίδιας χρονιάς ο Καρράς πείθεται να συμμετάσχει στον δίσκο του συγκροτήματος Πυξ Λαξ Ο Ήλιος Του Χειμώνα Με Μελαγχολεί μέ το τραγούδι ¨ Άστη να λέει. Το ” Άστη να λέει ” απογειώνει ακόμα περισσότερο τις μετοχές του Καρρά και συντελεί στον γίνουν ευρέως γνωστοί το γκρουπ και τα μέλη του καθώς το άλμπουμ στο οποίο περιλαμβάνεται χρυσώνεται (50 χιλιάδες δίσκοι). Το τραγούδι στη φόρμα της λαϊκής ρούμπας, δίχως μπουζουκομπαγλαμάδες, με τις κιθάρες και τα βιολιά σε πρώτο πλάνο, με στίχο άμεσο, για μια αγάπη που έφυγε, δίχως όμως «κλάψα» και δάκρυα, χρίζεται γκραν σουξέ, που αρέσει σε μικρούς και μεγάλους, που ενώνει ροκάδες, έντεχνους και λαϊκούς. Σημείο αναφοράς, συνάντησης, αλληλοκατανόησης και αλληλο ψαξίματος ανάμεσα σε ακροατές διαφορετικής ηλικίας, καταβολών και προτιμήσεων. Ακόμα και σήμερα, που έχουν περάσει σχεδόν τρεις δεκαετίας από την αρχική κυκλοφορία του λειτουργεί αναλόγως.

Βασίλης Καρράς: Και Λαϊκός και «Έντεχνος»…
Έκτοτε ο τραγουδιστής θα έχει εκρηκτική πενταετία που θα συνοδευτεί από υψηλές πωλήσεις και δυνατά σουξέ, ορισμένα εκ των οποίων φέρουν την υπογραφή του και στο δημιουργικό μέλος. Θα ακολουθήσουν τέσσερα χρόνια όπου η τροχιά και το εκτοπισμα του είναι ικανά να ξελασπώσουν ακόμη και μέτριες πρώτες ύλες. Το Σεπτέμβρη του 2004 ο Καρράς θα δώσει το παρών στις συναυλίες των Πυξ Λαξ στο Λυκαβηττό και έγραψαν επισήμως τέλος στην πορεία τους. Τραγουδώντας το Άστη να λέει να ξεσήκωσε το πλήθος που τον αποθέωσε. Όμως οι γέφυρες που επιχειρεί να στήσει στη νέα χιλιετία με τις σύγχρονες τάσεις των καιρών μας δεν θα βρουν ανταπόκριση. Ο ίδιος σήμερα παραδέχεται: «Και πριν από λίγα χρόνια έκανα μια συνεργασία με τις Δυτικές Συνοικίες και άλλα νέα παιδιά από τη μοντέρνα σκηνή, αλλά δεν μου κάτσανε όπως περίμενα».
Κι ενώ η διαδρομή του φαίνεται να έχει ολοκληρώσει το σεργιάνι στα πιο όμορφα τοπία της, ο γεννημένος στο Κοκκινοχώρι Καβάλας και μεγαλωμένος στην Θεσσαλονίκη, Βασίλης Κεσογλίδης, κατά κόσμο και ντουνιά, Βασίλης Καρράς, επανέρχεται δριμύτερος, γεμίζοντας το ρεζερβουάρ του με γαλόνια, που δείχνουν να του εξασφαλίζουν αμέτρητα χιλιόμετρα στις λεωφόρους του τραγουδιού. Το καύσιμα του προέρχονται από την δεξαμενή των τραγουδοποιών, του εντέχνου και όχι μόνο. Έτσι μετά το άλμπουμ Όπως Παλιά (με τα «μαλαματένια» Πριγκιπέσσα και Τσιγάρο Ατέλειωτο αλλά και τα «ορφικά» Κάτι μου κρύβεις και Φωτοβολίδα) που σημείωσε πλατιά επιτυχία, συνεχίζει αναλόγως με την τελευταία του εργασία Στα Είπα Όλα. Ενδιαμέσως είχε παρουσιάσει το άλμπουμ Αχ! Μοναξιά με νέα τραγούδια αλλά και το Στάγδην Βραδέως του Ορφέα Περίδη. Στο Στα Είπα Όλα ζυγιάζει την κατάσταση με καινούργια κομμάτια και επανεκτελέσεις συν το ντουέτο του με τους Αλχημιστές, Λόγια φιλικά. Ο Καρράς, έχοντας βρει την φόρμα του μετά τις δάφνες που αποκόμισε εκ νέου τόσο στην δισκογραφία όσο και στην διασκέδαση, επαναφέρει δυναμικά αξιοσημείωτες καταθέσεις, προσδίδοντας τους οικουμενική ματιά χωρίς να αλλοιώνει τη σύστασή τους, περνώντας τες ακόμα και σε ακροατές που αγνοούσαν την ύπαρξη τους, ή αποστρέφονταν τον τρόπο που παρουσιάζονταν το εν λόγω ρεπερτόριο και ταυτόχρονα πλουτίζει την προίκα του. Παρά τις αντιρρήσεις που έχουν διατυπωθεί νομίζω πως κερδίζει το στοίχημα.

ΣΤΑ ΕΙΠΑ ΟΛΑ
Στο ” Στα είπα όλα ” απ’ ” το Χαράτσι ” του Νίκου Παπάζογλου και του Τάκη Σιμώτα και το ” Δεν φταίω εγώ που μεγαλώνω ” του Γιάννη Νικολάου – όπως αναγράφεται στο οπισθόφυλλο ενώ σύμφωνα με τα στοιχεία των παλαιότερων κυκλοφοριών στο στιχουργικό μέλος συμμετέχει ο Οδυσσέας Εισαγγελέας – έως την ” Παράξενη βροχή (Σώμα υποταγής) του Αλέκου Χαραλαμπίδη και του Φίλιππου Γράψα και το ομότιτλο του δίσκου των Μίλτου Πασχαλίδη και Οδυσσέα Ιωάννου αναδεικνύει την λαϊκή και φωτεινή πλευρά των τραγουδιών. Η ερμηνεία του στο περίφημο ” Ερωτικό (Πιρόγα) ” των Θάνου Μικρούτσικου και Άλκη Αλκαίου λιγότερο απρόσμενη και δεδομένη. Επίσης στα καινούργια του δίσκου συναντάμε το ” Μα τι να πω ” των Λαυρέντη Μαχαιρίτσα και Γιάννη Πάριου, το ” Τελευταίο Τσιγάρο ” των Λάκη Παπαδόπουλου και Σάννυ Μπαλτζή και το μπλουζ ροκ ” Εγκαίνια κάνω στη ζωή ” των Βασίλη Δαραμούσκα και Στέλιου Μαργωμένου. Οι επιλογές και οι επιδόσεις του ερμηνευτή προκάλεσαν αναστάτωση στον τύπο αλλά και στο διαδίκτυο, θέτοντας ξανά το ζήτημα των διαφορετικών στρατοπέδων και της αισθητικής προσέγγισης των έργων. Ο Βασίλης Καρράς  με τη στάση και τις δηλώσεις δε λογαριάζει στεγανά και αναθέματα που σε ορισμένες περιπτώσεις εντέχνως βολεύουν τους άτεχνους : « Ο δίσκος Όπως Παλιά θα μπορούσε να λέγεται ” Τα Ζηλιάρικα.” Γιατί όλα αυτά τα χρόνια τα ζήλευα αυτά τα τραγούδια.Γιατί έχουν ψυχούλα και στον στίχο και στη μελωδία. Και δε μιλάω μόνο για την Πριγκιπέσσα του Σωκράτη Μάλαμα αλλά και Το κόκκινο φουστάνι του Σταύρου Κουγιουμτζή και του Κώστα Κινδύνη, το Απόψε σιωπηλοί της Βάσως Αλλαγιάννη, την Φωτοβολίδα του Ορφέα Περίδη, το εξαιρετικό Έξω φυσάει και βρέχει των Σταύρου Ξαρχάκου και Λευτέρη Παπαδόπουλου. Νομίζω ότι ένας καλλιτέχνης αν τα αγαπήσει πραγματικά μπορεί να τα πάρει πάνω του και να τα κάνει δικά του. Το καλό τραγούδι είναι ένα. Προσπάθησα να είμαι δίπλα στις ερμηνείες, δίπλα σε αυτό που έχτισαν οι δημιουργοί, και εκεί να προσθέσω τη δική μου ψυχούλα…»
ΠΗΓΕΣ: www.ogdoo.gr, www.janus.gr, www.lifo.gr, www.discogs.com, https://stixoi.info

ΚΑΛΗ ΑΚΡΟΑΣΗ Τα ωραία τραγούδια δεν τελειώνουν ποτέ, και πάντα… ”Όλα αρχίζουν ξανά”.